Onların yüzünü görmüyorsunuz; belki adlarını bile bilmiyorsunuz. Oysa sesleri kulağınızda yer etmiş. İZ'in gezginleriyle birlikte Türkiye'yi arşınlarken onlarla sohbet ediyorsunuz. Görmediklerinizi, duymadıklarınızı, bilmediklerinizi onlardan öğreniyorsunuz. Onlar, İZ'in gölgedeki kahramanları. Onlar, İZ'in sesleri, nefesleri... Kurulduğu günden bu yana, İZ belgesellerini “sahibinin sesinden” dinliyorsunuz. Bir kereliğine de, “sesin sahibinden” söz etmeye ne dersiniz?

ALİ DÜŞENKALKAR 

2005 kışı... İZ'in kuruluşunun ilk günleri. Türkiye'nin belgesel ekranını renklendirecek ilk filmler birbiri ardına çekiliyor. Yayın öncesi bir sürü iş ve büyük bir telaş var. Ama İZ'in ilk filmleri, henüz seslerini bulamamış. Akıllara düşen ilk isim, radyo tiyatrosu günlerinden kulaklara, hafızalara yer etmiş kadife bir ses. Sesin sahibiyse, Ali Düşenkalkar.

Ali Düşenkalkar, yalnızca İZ'in kuruluş günlerindeki kısıtlı imkanlarla ilk filmlerimize ses vermekle kalmadı; aynı zamanda, uzun yolculuğu boyunca İZ'in en büyük destekçilerinden, akıl hocalarından, dostlarından biri oldu.

Ali Düşenkalkar, bir oyuncu, bir seslendirme sanatçısı, bir tiyatro yönetmeni... 1961 Lefkoşa doğumlu sanatçı, Mimar Sinan Üniversitesi Devlet Konservatuarı'nda tiyatro eğitimi almak üzere İstanbul'a geldiği 1979 yılından bu yana, tiyatro, dizi film ve sinema projelerinde yer alıyor.

Düşenkalkar, 1983 yılından beri, İstanbul Devlet Tiyatrosu'nda yaklaşık 40 oyunda görev yaptı. İstanbul Devlet Tiyatrosu'nda “Hoşu'nun Utancı” adlı çocuk oyununu, Trabzon ve Bursa devlet tiyatrolarıyla, Kocaeli Büyükşehir Belediyesi Şehir Tiyatrosu'nda “Yaşar Ne Yaşar Ne Yaşamaz” adlı müzikli oyunu, Bursa Büyükşehir Belediyesi Şehir Tiyatrosu'nda “Deli İbrahim” ve Bursa Ekim Sanat Tiyatrosu'nda “Fareler ve İnsanlar “ adlı oyunları yönetti. Devrim Arabaları, Beş Vakit, Kabuslar Evi: Kaçan Fırsatlar Limited, Korkuyorum Anne, Çamur, Kaç Para Kaç, İstanbul Kanatlarımın Altında gibi önemli sinema filmlerinde rol aldı. Televizyon izleyicisi sanatçıyı Ezo Gelin, Hayat Apartmanı, Baba Evi ve Hanımın Çiftliği gibi dizilerden de tanıyor. Diksiyon, fonetik ve konuşma dersleri de veren Düşenkalkar, sayısız sinema filmi, dizi, çizgi film, radyo tiyatrosu ve belgesele sesiyle hayat verdi. Düşenkalkar, “Korkuyorum Anne” filmiyle, 2005 Ankara Film Festivali ve aynı yıl Nürnberg Film Festivali “En İyi Erkek Oyuncu” ödüllerini aldı. Ali Düşenkalkar, İZ için “Wilco'nun Karavanı” kuşağını ve “Özel Gösterim” filmlerini seslendirmeye devam ediyor.

ALP BUĞDAYCI

Onun tok sesini, belgesel müdavimleri çok iyi bilir. Sesiyle Türkiye'nin en uzun soluklu belgesel serisi Haberci'nin vazgeçilmezlerinden biri olan Alp Buğdaycı, İZ'e de kuruluşunun ilk yılından itibaren ses veriyor. 21 Temmuz 1964 Diyarbakır doğumlu Buğdaycı, seslendirme kariyerine başlamadan önce, uzun yıllar medyanın farklı alanlarında çalıştı. 1982-88 yılları arasında, Bâb-ı Âli'deki çeşitli gazete ve haber ajanslarında muhabirlik yaparak başladığı kariyeri, 1989'da TRT'nin açtığı spikerlik sınavını kazanmasıyla farklı bir yön aldı. Buğdaycı, hem TRT radyolarında görev yaptı, hem de TRT-1'de program sundu. 1990 yılında Türkiye'nin ilk özel televizyon kanalı Star 1 (Magic Box) ekranında haber spikerliği yaptı. Körfez Savaşı sırasındaki canlı yayın performansıyla dikkat çeken Buğdaycı, 1994'te özel televizyonlardaki deformasyondan rahatsız olarak mesleği bıraktı. Televizyon sunuculuğunu bıraktıktan sonra yeniden gazeteciliğe dönen Alp Buğdaycı, uzun yıllar Atlas Dergisi'nde seyahat yazıları yazdı. Buğdaycı, 2001 yılında spikerlik mesleğine geri döndü. Ama bu kez ekran önünde değil, mikrofon gerisinde... Seslendirme sanatçısı olarak sürdürdüğü meslek hayatı boyunca sayısız belgesel, reklam, tanıtım ve TV programı seslendirdi. Yapımını üstlendiği 2007 tarihli “Şehrin Arka Yüzü: Tarlabaşı” belgeseli, İZ'de ekrana geldi. Alp Buğdaycı, İZ'de “Maceranı Yarat” ve “Özel Gösterim” kuşakları başta olmak üzere, birçok belgesele ses veriyor.

ÜMİT DOLU

Ümit Dolu, İZ'in en genç seslerinden biri. 2007'den bu yana İZ belgesellerine ses veren Dolu, 1 Mayıs 1976 Sivas – Divriği doğumlu. 7 yaşında ayakkabı boyacılığıyla başlayan çalışma hayatında, marangozluktan pazarcılığa kadar birbirinden farklı pek çok durakta yaşam tecrübesi edindi. 1995-1996 yılları arasında felsefe seminerlerine katıldı. 1996-1998 yılları arasında, Bilim, Eğitim, Estetik, Kültür, Sanat ve Araştırmalar Vakfı'nda 2 yıl tiyatro eğitimi gördü. 1997'de Tiyatro İmge - Sokak Tiyatrosu, 1998'deyse Ayşe Emel Mesci Workshop Çalışması'na katıldıktan sonra, kariyerine yeni bir yön verdi. Hızlı okuma, diksiyon ve spikerlik sertifikaları aldı; belgesel, film, dizi ve reklam seslendirmeye başladı. 2007'de katıldığı İZ ailesinin vazgeçilmez sesi oldu. Aynı yıl, Mass Media'da seslendirme yönetmenliği yapmaya başladı. Seslendirme Sanatçıları Meslek Birliği üyesi olan Ümit Dolu, halen İZ'de başta “İstanbul Dile Geldi” ve “Yemeğin Yolculuğu” olmak üzere pek çok kuşakta belgesellere ses veriyor.

AYŞEGÜL BİNGÖL

İZ'in duru kadın sesi...
21 Mayıs 1974 İstanbul doğumlu olan Ayşegül Bingöl, 1990-2002 yılları arasında tiyatro oyunlarında rol aldı. Varlık, Ütopiya, Kunduz Düşleri, İblis gibi dergilerde şiirleri yayınlandı. 1998-2000 yılları arasında, Özgür Radyo'da şiir ve edebiyat programları sundu. 2008-2009 yıllarında TRT'de “Bizim Mahalle” programı için kukla oynattı, şarkı söyledi.

Sayısız filme dublaj yapan Ayşegül Bingöl'ün sesi, Bewolf'un Angelina Jolie'si, Remember Me'nin Monica Belluci'si, ya da The Virgin Suicides'ın Kirsten Dunts'ı olarak belleklerde yer etti. Dizi film ve animasyon karakterlere de sesiyle hayat veren Bingöl, Senkron Tv, İmaj, Promedya, 35mm şirketlerinde seslendirme yönetmenliği yaptı.

Bingöl, 2007'den bu yana “Sırt Çantam” başta olmak üzere İZ belgesellerini ve tanıtımlarını seslendiriyor.

İZ'in 2006'da başlayan ekran yolculuğu boyunca, seslendirme sanatçıları Özden Ayyıldız, Dilek Gürel, Payidar Tüfekçioğlu, Kenan Işık ve Boğaçhan Sözmen de, sesleriyle İZ belgesellerine katkı verdiler.

İZ'in sesleri, bir mikrofonla baş başa oldukları seslendirme stüdyosundan, uçsuz bucaksız Türkiye coğrafyasını ekrana getiren belgesellere hayat ve ruh vermeye devam ediyor.